नवी दिल्ली, ऑगस्ट ६, २०२६: एम्पॉवर इंडियाने आघाडीच्या उद्योग तज्ञांच्या सल्ल्याने भारत सरकारच्या ‘मेड इन इंडिया’ वस्तूंच्या इन्व्हेंटरी-आधारित ई-कॉमर्स निर्यातीला सक्षम करणाऱ्या ऐतिहासिक एफडीआय सुधारणेचे स्वागत केले आहे. तज्ञांचे विश्लेषण सिद्ध करते की, हे धोरण भारतातील १.८ कोटी उत्पादन करणाऱ्या एमएसएमईसाठी परिवर्तनात्मक क्षमता समोर आणते.
नवीन आराखडा विशेष मध्यस्थांना सीमापार लॉजिस्टिक्स, वेअरहाउसिंग आणि बाजारपेठेतील प्रवेश एकत्रित करण्यास सक्षम करून महत्त्वपूर्ण अडथळे दूर करतो, ज्या क्षमता पारंपारिकपणे लहान उत्पादकांच्या पोहोचच्या बाहेर होत्या. उत्तर प्रदेश, तमिळनाडू, गुजरात आणि राजस्थानमधील उत्पादन केंद्रांमध्ये तज्ञ विशेष संधी दर्शवतात, जिथे एमएसएमई जागतिक स्तरावर स्पर्धात्मक कापड, अभियांत्रिकी वस्तू, दागिने, हस्तनिर्मित वस्तू आणि सुगंधी उत्पादने तयार करतात.
आंतरराष्ट्रीय मागणी असताना पायाभूत सुविधांच्या मर्यादांनी लहान व्यवसायांना स्वतंत्रपणे निर्यातीचा विस्तार करण्यापासून प्रतिबंध केले होते. ही सुधारणा ती तफावत दूर करते. तज्ञांची सर्वसंमती या धोरणाला विकसित भारत अंतर्गत भारताच्या २ ट्रिलियन अमेरिकन डॉलर्सच्या निर्यात अर्थव्यवस्थेच्या दृष्टिकोनासाठी आवश्यक पायाभूत सुविधा म्हणून अधोरेखित करते.
याबाबत मत व्यक्त करत एम्पॉवर इंडियाचे डायरेक्टर जनरल श्री. के. गिरी म्हणाले, “हे धोरण मुख्य संदेश देते: भारत मोठ्या प्रमाणावर उत्पादनासाठी खुला आहे. ‘मेक इन इंडिया’ करू इच्छिणाऱ्या जागतिक ब्रँड्सकडे आता एफडीआय-समर्थित ई-कॉमर्स मार्केटप्लेसद्वारे जागतिक बाजारपेठांमध्ये पोहोचण्याचा थेट मार्ग आहे. केवळ निर्यातीसाठी इन्व्हेंटरी-आधारित ई-कॉमर्समध्ये एफडीआयला परवानगी देऊन हे धोरण मान्य करते की, कापडांपासून ते हस्तनिर्मित वस्तू आणि मसाल्यांपर्यंत जागतिक स्तरावर स्पर्धात्मक वस्तूंचे उत्पादन करणाऱ्या १.८ कोटी एमएसएमई क्षमतेअभावी नव्हे, तर पायाभूत सुविधांच्या अभावी मोठ्या प्रमाणावर विस्तार करण्यापासून वंचित राहिल्या होत्या. ही सुधारणा ती अडचण दूर करते.”
हाय पीक स्ट्रॅटेजी एलएलसीचे प्रमुख आणि संस्थापक पीएचडी डॉ. स्पेंसर कोहेन म्हणाले, “चीनमधील निर्यातीतील वाढीने दाखवून दिले आहे की, ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्म लहान उत्पादक आणि जागतिक ग्राहकांमधील शक्तिशाली माध्यम म्हणून कार्य करू शकतात, जे लॉजिस्टिक्स, मार्केट इंटेलिजन्स, पेमेंट्स आणि वितरणाच्या क्षमता प्रदान करतात, ज्या वैयक्तिक कंपन्या सहसा स्वत: तयार करू शकत नाहीत. भारत आता अशाच दिशेने वाटचाल करत आहे, जिथे भारताकडे चीनला मागे टाकण्याची क्षमता आहे. ‘मेड इन इंडिया’ वस्तूंच्या इन्व्हेंटरी-आधारित ई-कॉमर्स निर्यातीला सक्षम करून ही सुधारणा हजारो लहान आणि मध्यम आकाराच्या उत्पादकांना परदेशी बाजारपेठेत प्रवेश करण्याचा स्थिर खर्च आणि गुंतागुंत यावर मात करण्यास मदत करू शकते. हे भारताचा निर्यातदार पाया विस्तारण्याच्या आणि भारतातील उत्पादन समूहांच्या ताकदीचे शाश्वत जागतिक निर्यात वाढीत रूपांतर करण्याच्या दृष्टीने महत्त्वाचे पाऊल दर्शवते.”